een denkwijs

Het is de tweede week op een rij dat ik tulpen in huis heb. Ja, de kleuren zijn mooi en ja, het geeft een lentegevoel. Waar ik het meest van geniet is de zichtbare groei en veranderingen die ze ook tonen. Soms binnen uren nadat ze in het water staan, gaan de bloemen al iets meer open. Soms is de verandering zichtbaar na een nacht in het donker. Soms is het na een dag van werken buitenshuis en binnenkomen en zien dat de zon de stengels nog langer heeft gemaakt. Het is ook het besef dat soms opeens de bloei weg is en de eerste blaadjes loslaten en vallen.

Ik lees zo af en toe hoofdstukken uit het boek The Artist’s Way* van Julia Cameron. Het is een boek om 12 weken in te lezen (en mee te werken) met als doel om de kunstenaar, creatieve zelf, in jezelf weer aan te wakkeren. De uiting van de creatieve zelf is in elke kunstvorm mogelijk. Met schilderen, interieur, fotograferen, beeldhouwen, knutselen, tekenen, schrijven. Het gaat om het creëren, het maken en hoe men als individu zijn creatieve zelf (weer) kan vinden.

Elke week gaat vooraf aan een thema met essays. Denk aan: herstellen van identiteit (wie ben ik?) of kracht (wat geeft mij inspiratie, energie?) wat betekent verbinding voor mij? Vervolgens zijn er elke week opdrachten te maken. Ik maak bijna geen opdrachten. Ik lees de verschillende thema’s, die vind ik fijn. Verder volg ik zoveel mogelijk de twee basisprincipes die aan het begin van het boek worden beschreven.

Het eerste principe gaat over de morning pages (ochtendpagina’s) en het houdt in dat je in de ochtend drie (of meer) pagina’s vol schrijft met alles wat er in je hoofd, gevoel en systeem zit. Het is voor niemand anders om te lezen en zelfs niet voor jezelf om terug te lezen. Het gaat om het open en eerlijk delen van alles wat in het hoofd zit. Met de achterliggende gedachtes als dat ’s ochtends reeds op papier is gedeeld, dan hoeft het in de komende dag niet zo ergens op de achtergrond in het hoofd mee te blijven bewegen. Ook dat de routine van schrijven in de ochtend zo werkt, dat als je elke dag hetzelfde blijft schrijven (positief en negatief) dan ontkom je er niet meer aan. Het positieve gaat bevestigend werken, het negatieve is niet meer te negeren en er ontstaat uiteindelijk een verandering, actie om het anders te gaan doen. Ik ben begonnen rond de kerstperiode. Ik schreef toen elke ochtend trouw een aantal pagina’s. In het begin was ik soms zoekend naar woorden om de pagina’s te vullen. Ik herhaalde veel, soms alleen losse woorden. Met de tijd ging het soepeler en soms werd het één pagina en soms wel tien pagina’s vol met zinnen. Op werkdagen in de ochtend lukt het schrijven zelden, maar tijdens de vrije en vroege ochtenden lukt het best aardig. Ik schrijf de woorden ook in mijn mooiste notitieboekje dat ik al lang in mijn bezit had, maar bewaarde voor ‘de beste tekst ooit’.

Het tweede principe dat ze voorstellen is dat je wekelijks met jezelf op artist date (kunstenaars date) gaat. Het is een specifiek moment gedurende de week, waarin je tijd vrij maakt voor jezelf om iets te doen wat inspiratie geeft. Het kan zijn dat je een half uurtje ergens in een cafeetje gaat zitten, kopje thee drinken en een boek lezen. Of alleen naar die filmvoorstelling gaan die je graag wilt zien. Of een bosje bloemen kopen en zelf bloemschikken. Interieur veranderingen die al lang in het hoofd zitten en nu bewust tijd voor wordt gemaakt. Of even naar een kringloopwinkel, omdat je het fijn vindt om nieuwe ontdekkingen te doen. Of ik die bijvoorbeeld een klein stickerboekje kocht en vervolgens elke ochtend een sticker mag kiezen en plakken bij de morning pages. Het is vooral iets doen uit een gevoel van blijheid, inspiratie en energie om creatief te zijn. Oftewel: je (kind) kunstenaar voeden. (pag. 102)*

En wat voedt mij, inspireert mij? Van alles. Van natuur, tot vogeltjes die zingen, een gesprek, een wandeling aan zee, een schilderij, een boek, fietsen door onbekend landschap, de zonsopgang, dieren knuffelen en tulpen die voor mijn ogen groeien en bloeien. En nog vele andere dingen die die ik nu niet noem en er ook zijn.

Wat je ook denkt of gelooft te kunnen doen, begin eraan. In actie ligt magie, de welwillendheid en kracht besloten. – Goethe (pag. 164)*

Het woord magie vind ik fijn. Het onbekende, niet-wetende wat er gaat gebeuren en het avontuur dat ik ook associeer met het woord. De magie is aanwezig in mijn leven. Ik denk aan al de ontmoetingen met mens en dier, mijn reizen en werkmogelijkheden. Het waren ooit de momenten van doen, omdat ik het wilde en vaak met de bijbehorende gedachte: en ik weet het allemaal niet precies, maar ik zie wel waar ik uitkom.

Magie is overal. Het is afhankelijk van mezelf. Momenteel is de magie er en tevens is er de angst. Angst voor falen en tevens angst voor het niet doen.

Dus ik wil doen. De magie leven samen met de angst aan mijn zijde.

* The artist’s way / Je weg in de wereld
Julia Cameron
ISBN 9789400512696
2020

de omweg is veel mooier, je ziet meer langs een weg die je niet kent

In december was ik in de auto onderweg van Westkapelle naar mijn eigen huisje. Op radio 1 hoorde ik het nieuwste liedje van Stef Bos, De Weg. Ik zocht in de weken daarna meerdere keren tevergeefs naar de liedtekst online. Alleen de zin, de omweg is veel mooier, bleef in mijn herinnering.

Deze zondag begon met een frisse fietstocht met een grijze lucht boven mij, rode wangen en het spatbord van mijn fiets dat een geluid bleef maken, dat ik ondanks meerdere keren afstappen en friemelen, niet kon laten stoppen. Al trappend tegen de wind in, dacht ik aan de middag in het verschiet en dat ik het vuur in de houtkachel ging laten branden. Bij thuiskomst at ik mijn heerlijke, eigengemaakte erwtensoep, vulde ik buiten het vogelvoer bij en ging ik op de bank zitten. Ik luisterde twee keer naar De weg en de derde keer schreef ik mee om de woorden op papier te hebben staan.

niet meer zien wat er niet is
en alles weg wat in de weg staat
met een glimlach kijken naar wat was
en zien dat het allemaal voorbij gaat

en niet meer jagen op die spoken
niet meer meegaan met de tijd
niet meer doen wat je niet doen wilt
om geen spelbreker te zijn

volg niet de aangegeven richting
volg niet de route die je kent
de omweg is veel mooier
je ziet meer langs een weg die je niet kent

en geen gelijk meer om te krijgen
geen barricade in je hoofd
geen waarheid en geen stelling te bewijzen
alleen opdoen wat je gelooft

volg niet de aangegeven richting
volg niet de route die je kent
de omweg is veel mooier
je ziet meer langs een weg die je niet kent

en leren los te laten
wat toch al is verloren
jezelf niet anders voordoen
om ergens bij te horen

je dromen blijven volgen
niet bang zijn voor het einde
kijk maar naar de wolken
zie hoe ze verdwijnen

volg niet de aangegeven richting
volg niet de route die je kent
de omweg is veel mooier en duurt langer
je ziet meer langs een weg die je niet kent

je ziet meer langs een weg die je niet kent
je ziet meer langs een weg die je niet kent


De Weg – Stef Bos / SPOTIFY

Ik reed terug naar mijn werk, omdat ik het eerste uur van de dag een afspraak op een andere plek had. Ik voelde haast en ik dacht: ik moet zo snel mogelijk terug zijn en weer aan het werk. Ik reed een prachtige zonsopgang tegemoet. Ik twijfelde twee seconden en vervolgens stopte ik de auto, stapte uit en keek in stilte naar een omweg.

ontmoetingen aan zee

de ene dag
Na een vroege ochtendwandeling over het strand van Westkapelle naar Zoutelande (en weer terug), ging ik naar binnen in de enige geopende strandtent. Ik vond een plekje bij het raam met uitzicht op de vuurtoren, het strand en de golven van de zee.

De wandeling van deze ochtend was werken en genieten tegelijkertijd. Ik liep langs de zee, de schuimende rollende golven en de zonsopgang tegemoet. Het begon met een bewolkte lucht en met voorzichtige stralen, het eindigde in Zoutelande met volle zonnestralen hoog in de lucht. Op de weg terug liep ik dichterbij de duinen. De route werd daardoor iets korter en met minder gedoe om de juiste strandpaal te vinden om doorheen te lopen. Ik draaide me regelmatig om, om de zon te kunnen blijven zien.

Ik was toe aan even zitten en een kopje thee en staren en woordzoekers oplossen. Het plekje bij het raam en de zon die bleef schijnen en voelbaar was achter het glas, was een ander onverwacht cadeautje van de dag. De rooibosthee zorgde voor warme handen. Twee ingevulde puzzels later werd het drukker om me heen, de muziek werd harder gezet en er kwamen twee mensen met twee honden aan het tafeltje voor mij zitten. Eén hond wilde naar me toe komen, maar de lijn kwam in de knoop te zitten tussen de tafel- en stoelpoten. Na wat gedoe met het uit elkaar halen van de lijnen, raakte ik in gesprek met de hondeneigenaren. De hond, lieve Bella, kreeg wat meer ruimte en kwam naar me toe. Even snuffelen aan mijn hand en toen liet ze me haar aaien. Over haar kopje, aan de linkerkant van haar bek, haar ogen vielen af en toe dicht en toen ze ging liggen, gaf ze bijna de ruimte om ook over haar buik te aaien.

Dat doet ze anders nooit. Zijn de fijnste woorden die een hondeneigenaar tegen me kan zeggen. Bella komt uit Roemenië en is over het algemeen heel schrikkerig. Ze is geen grote hond, geen kleine hond en heeft een donkerblonde langere vacht. De andere hond in het gezin, een zwarte labrador, is haar maatje en ze hebben elkaar geholpen om te wennen aan nieuwe situaties. Bella ging op haar gemak naast mij zitten en uiteindelijk liggen. Het gesprek met de eigenaren ging van welke woonplaats, naar werk, naar reizen en vervolgens praten over het leven en de dood.

In de middag ging ik na een wandeling in de miezerregen een andere strandtent binnen. Er was niet direct een plek aan het raam, maar wel een hond en twee personen die leken te gaan opstaan. De hond, klein en blij en springerig. Ik bukte en voordat ik er erg in had, kon ik hem aaien. Blije wup, zei ik. Daar word je toch blij van? Het baasje keek me aan en probeerde woorden te vinden om iets terug te zeggen. Na een paar seconden zei ze: inderdaad, blij, dat heb ik ook elke keer als ik naar hem kijk en hem aai.

de andere dag
De ochtend voelt vermoeiend. Werkend en lopend door het mulle zand. Continue afwegend waar ik wanneer door de strandpalen ga en inschatten of ik hier of daar bij die strandtent verderop wil gaan zitten.
De middag is fantastisch. In de volle winterzon, buiten zittend op tien meter van de zee. Pompoensoep etend en boek lezend met mijn zonnebril op.
In de vroege avond loop ik een andere strandtent binnen voor het avondeten. Ik vind een plekje aan het raam, met uitzicht op de zee waarbij de lucht langzaamaan verduistert. Aan het tafeltje links van mij zit een Duits echtpaar met hun Border Collie. Na vijf minuten en mijn eerste drankje besteld te hebben, komt er een groot gezelschap met ouders en kinderen binnen. Even daarna een groep ouderen die lijken te verzamelen voor de wekelijkse borrel. Het is een oefening om te blijven zitten in de toenemende stroom van geluid. Het maakt me in eerste instantie onrustig. Toen vanmiddag buiten in de winterzon overstemden alle golven van de zee elk Duits gesprek. Nu niet. Ik probeer vervolgens alleen maar even te zitten en mijn blik gaat meerdere keren naar het linkse tafeltje om contact te maken met de Border Collie. Ik heb geen succes en uiteindelijk sla ik mijn boek open om te zien of lezen alsnog lukt.
Na enkele minuten hoor en voel ik gerommel onder mijn tafel. Een snuit tegen mijn been. Hi lieffie. Ik kijk naar de eigenaren, maar ze lijken druk in gesprek en/of ze vinden het niet erg dat de hond even op een andere plek zit dan bij hen. Ik aai het lieve beestje over haar zachte vacht en over haar kop. We nemen allebei de tijd en hebben geen haast. Af en toe probeer ik oogcontact te maken met de eigenaren, maar of we missen elkaar telkens net of ze hebben het niet in de gaten. De lieve border collie trekt zichzelf uiteindelijk terug en gaat naar haar baasje toe. Ook daar krijgt ze een aai over haar bol.

De capaciteit voor verrukking is een cadeautje van leven met aandacht. – van Julia Cameron uit het boek ‘The artist’s way’